Wulkan z octu i sody to prosty eksperyment, który można przygotować w kilka minut. Potrzebujesz kilku kuchennych składników, tacki oraz naczynia, a dziecko zobaczy reakcję kwasu z zasadą i powstawanie piany przypominającej lawę.
Jakie materiały są potrzebne?
Przygotuj wszystkie składniki przed rozpoczęciem doświadczenia. Tacka lub duża miska zbierze pianę i ułatwi sprzątanie:
- mały słoik albo plastikowa butelka
- 2 łyżki sody oczyszczonej
- 30 ml octu
- 1 łyżka płynu do mycia naczyń
- około 5 kropli barwnika spożywczego, najlepiej czerwonego lub pomarańczowego
- tacka albo duża miska
- opcjonalnie papier, masa papierowa lub plastelina do zbudowania stożka wulkanu
Jak zrobić wulkan z octu i sody?
Najprościej przeprowadzić doświadczenie na tacy. Jeśli chcesz uzyskać wygląd prawdziwego wulkanu, ustaw słoik na środku i obuduj go papierem, masą solną albo plasteliną. Nie zakrywaj jednak otworu naczynia, ponieważ to właśnie nim wypłynie piana.
Wykonaj eksperyment w następującej kolejności:
- Ustaw słoik lub butelkę na tacy.
- Wsyp do środka 2 łyżki sody oczyszczonej.
- Dodaj płyn do mycia naczyń oraz barwnik spożywczy.
- Wlej ocet. Możesz zrobić to jednym ruchem albo powoli, obserwując, jak zmienia się intensywność reakcji.
- Odsuń twarz od naczynia i obserwuj, jak kolorowa piana wypływa niczym lawa.
Płyn do naczyń nie wywołuje samej reakcji chemicznej. Zatrzymuje jednak część powstających bąbelków, dlatego lawa staje się bardziej gęsta i pienista. Barwnik nadaje jej kolor, ale nie jest konieczny do wykonania doświadczenia.
Dlaczego wulkan wybucha?
Ocet zawiera kwas octowy, a soda oczyszczona ma właściwości zasadowe. Po ich połączeniu zachodzi reakcja kwasowo-zasadowa. Jednym z jej produktów jest dwutlenek węgla, czyli gaz tworzący liczne bąbelki.
Najprościej wyjaśnić to dziecku tak: ocet i soda zaczynają ze sobą reagować, a powstające bąbelki gazu wypychają pianę ze słoika. Płyn do naczyń zatrzymuje gaz w cienkich warstwach cieczy, dzięki czemu efekt przypomina erupcję wulkaniczną. Doświadczenie nie odtwarza prawdziwej lawy, lecz pokazuje reakcję chemiczną w efektowny i łatwy do obserwowania sposób.
Wskazówki dla rodziców
Eksperyment najlepiej wykonać w ogrodzie, na balkonie albo na dużej tacy ustawionej na łatwej do umycia powierzchni. Ocet ma intensywny zapach, a kolorowa piana może rozlać się poza naczynie. Dziecko powinno dodawać składniki pod opieką osoby dorosłej i nie próbować mieszaniny.
Po zakończeniu można powtórzyć doświadczenie z inną ilością sody, octu lub barwnika i porównać wysokość piany. W ten sposób zabawa staje się także prostą lekcją o gazach, kwasach i zasadach.
